GUARDIANGE – ვაშინგტონში მეორე დატვირთული დღის შემდეგ, გაერთიანებული სამეფოს მეფე ჩარლზ III და დედოფალი კამილა თეთრ სახლში სახელმწიფო ვახშამს დაესწრნენ.
სამეფო წყვილს დონალდ ტრამპი და თავისი მეუღლე მელანია აშშ-ის სამხედრო გვარდიის წევრების გარემოცვით დახვდა. სტუმრები თეთრ სახლში ვახშამზე შესვლამდე მასპინძლებთან ერთად, ფოტოების გადასაღებად პოზირებდნენ.
დონალდ ტრამპსა და მეფე ჩარლზს შორის სახელმწიფო ვახშამზე გამართული გამოსვლები სავსე იყო ორმხრივი მოწონებითა და ორ ქვეყანას შორის მეგობრობის ხაზგასმით.
როგორც BBC აღნიშნავს, ეს სიამოვნებას მოუტანდა აქ მყოფ ბრიტანელ დიპლომატებს, რომლებიც აშშ-სთან ხიდების აღდგენაში დაეხმარებოდნენ – თუმცა იყო მომენტი, რომელმაც შეიძლება კითხვები გააჩინოს.
ტრამპმა მიანიშნა, რომ მეფე მხარს უჭერს მის პოლიტიკას ირანთან დაკავშირებით – საკითხი, რომელიც დიდ ბრიტანეთსა და აშშ-ს შორის დავის საგანი გახდა.
პრეზიდენტმა განაცხადა: „ჩვენ ძალიან კარგად ვმუშაობთ, ჩვენ სამხედრო თვალსაზრისით დავამარცხეთ ეს კონკრეტული მოწინააღმდეგე და ჩვენ არასდროს ვაპირებთ ამ მოწინააღმდეგეს ამის უფლება მივცეთ – ჩარლზი ამავე აზრზეა, კიდევ უფრო მეტად, ვიდრე მე – ჩვენ არასდროს ვაპირებთ ამ მოწინააღმდეგეს ბირთვული იარაღის ფლობის უფლება მივცეთ“.
ამის შემდეგ ბუკინგემის სასახლემ განაცხადა, რომ მეფე „ბუნებრივია, ითვალისწინებს“ დიდი ბრიტანეთის მთავრობის მიერ დამკვიდრებულ პოლიტიკას ირანის ბირთვული იარაღის გავრცელების წინააღმდეგ.
პრესსპიკერმა BBC-ს უთხრა: „მეფე, ბუნებრივია, ითვალისწინებს თავისი მთავრობის დიდი ხნის და კარგად ცნობილ პოზიციას ბირთვული გავრცელების პრევენციის შესახებ“.
რა კავშირები აქვს დონალდ ტრამპს დიდ ბრიტანეთთან?
მეფემ სახელმწიფო ვახშამზე გამოსვლისას ახსენა ტრამპის კავშირები გაერთიანებულ სამეფოსთან და თქვა: „უბრალოდ წარმომიდგენია, რა უდიდესი სიამაყით შეხედავდა თქვენი ძვირფასი დედა, სინამდვილეში კი თქვენი ორივე მშობელი, თქვენს იმ დიდებულ თანამდებობაზე ყოფნას, რომელზეც ისტორიულ არჩევნებში მეორე ვადით აგირჩიეს“.
და როდესაც ტრამპი 2023 წელს შოტლანდიაში, აბერდინშირში თავის გოლფის მოედანს ეწვია, მან განაცხადა: „მშვენიერია სახლში ყოფნა“.
აი, რატომ გრძნობს ნიუ-იორკელი ძლიერ კავშირს კელტურ ერთან.
შოტლანდიელი დედა
დონალდ ტრამპის შოტლანდიელი დედა, მერი ენ მაკლეოდი, ჰებრიდის კუნძულ ლუისზე გაიზარდა და იქ ცხოვრობდა, სანამ 1930 წელს, 18 წლის ასაკში, ნიუ-იორკში გადავიდოდა საცხოვრებლად, სადაც იგი შინამოსამსახურედ მუშაობდა.
პრეზიდენტი მის ყოფილ სახლს ტონგში არაერთხელ ესტუმრა და ხშირად საუბრობდა დედის სამშობლოსადმი სიყვარულზე.
ტრამპ გოლფი შოტლანდია
აშშ-ის პრეზიდენტს შოტლანდიაში გოლფის ორი მოედანი ეკუთვნის; სამხრეთ-აირშირის მსოფლიო დონის „ტერნბერის“ სტადიონი და აბერდინშირში მდებარე „მენი“, სადაც მან გასული წლის ივლისში მეორე 18-ღრმულიანი მოედანი გახსნა.
ტრამპმა მენი, აბერდინშირიდან რვა მილის ჩრდილოეთით, 2006 წელს შეიძინა, სანამ 2014 წელს ტერნბერის შეიძენდა, მიუხედავად იმისა, რომ განაცხადა, რომ შოტლანდიაში ინვესტიციების ჩადებას არ გეგმავდა დაგეგმილი ოფშორული ქარის ელექტროსადგურის გარშემო ხანგრძლივი დავის შემდეგ.
2025 წლის ვიზიტი ევროკავშირთან მოლაპარაკებებისთვის
ბიზნესისა და სიამოვნების შერწყმით, ტრამპმა შოტლანდიაში არსებული უძრავი ქონება დიპლომატიური მოლაპარაკებების ადგილადაც კი გამოიყენა.
2025 წლის ივლისში ტრამპმა ტერნბერიში გოლფი ითამაშა, სანამ ევროკომისიის პრეზიდენტ ურსულა ფონ დერ ლაიენს შეხვდებოდა.
ევროკავშირთან სავაჭრო შეთანხმების განხილვამდე, აშშ-ის პრეზიდენტმა აღნიშნა, რომ მან „ისიამოვნა გოლფით „ულამაზეს შოტლანდიაში“, თუმცა თქვა, რომ „კარგ ხასიათზე არ იყო“, როდესაც ევროპელი ლიდერის გვერდით იჯდა. საბოლოოდ, წყვილი შეთანხმდა ამერიკაში ევროპულ ექსპორტზე 15%-იან ტარიფებზე – ტრამპის მიერ დაპირებული 30%-იანი იმპორტული გადასახადის ნახევარზე.
სახელმწიფო ვახშმის დეტალები
როგორ მიმდინარეობს თეთრ სახლში სახელმწიფო ვახშამი? ისინი, ვისაც ამ მოვლენის ღრმა ცოდნა აქვს, ამბობენ, რომ ის საათის მექანიზმივითაა აწყობილი.
ვახშამი ოთხი კერძისგან შედგება – ზღვის პროდუქტები, ხორცი, სალათი და დესერტი, ამბობს ჯონ მოლერი, თეთრი სახლის ყოფილი შეფ-მზარეული.
თეთრი სახლი ასევე უზრუნველყოფს, რომ ბანკეტზე სტუმრის ქვეყნიდან ღვინო იყოს წარმოდგენილი. „ეს ოდაა იმ იმიგრანტთა თემისადმი, რომელიც აქ ღვინოს აწარმოებს“, – განუცხადა მოლერმა BBC News-ს.
მაგრამ საკვების მირთმევამდე, აშშ-ის პრეზიდენტმა და მისმა სტუმარმა სადღეგრძელო უნდა წარმოთქვან.
„დიდი კარი იღება და ოთახი მსახურებით ივსება“, – ამბობს მოლერი. „გვინდა, რომ მათ რაც შეიძლება სწრაფად მოემსახურონ“.
როგორი საუბრები მიმდინარეობს სახელმწიფო ვახშმის დროს?
მეფისა და პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის გამოსვლების მსგავსად, სახელმწიფო ვახშმის დროს საუბრები როგორც მსუბუქ, ასევე სერიოზულ თემებს მოიცავს.
ღონისძიება ფორმალობებითაა სავსე, მაგრამ მაინც სოციალური მოვლენაა, ამბობს თეთრი სახლის ისტორიული ასოციაციის პრეზიდენტი სტიუარტ მაკლორინი.
დღევანდელი სტუმრების სიაში პოლიტიკის, სპორტისა და ბიზნესის ყველაზე ცნობილი სახეები შედიან. მათ ოთხკერძიანი ვახშამი და ღვინოების ფართო არჩევანი ელოდებათ.
„დღეს საღამოს გაცილებით მსუბუქი განწყობა იქნება… დარწმუნებული ვარ, ორივე მხარეს, ყველას თავისი დღის წესრიგი აქვს დღეს საღამოს და ვფიქრობ, ისინი ამ სოციალურ კონტექსტს გამოიყენებენ, რათა ცოტა უფრო მსუბუქი განწყობა შექმნან“, – ამბობს მაკლორინი.
„მაგრამ ისინი ასევე აცნობიერებენ, რომ მნიშვნელოვანი საქმეა წინ და ეს შესანიშნავი შესაძლებლობაა ამის განსახილველად“, – დასძენს ის.
ხუმრობა – მეფე და ტრამპი ვახშამზე მსუბუქ განწყობას ინარჩუნებენ
მეფე ჩარლზმა და დონალდ ტრამპმა ბანკეტზე, ძალიან ფორმალური ღონისძიებებისაგან განსხვავებით, თავიანთი გამოსვლების დროს საკმაოდ ბევრი იხუმრეს.
აქ მოცემულია გამოსვლებში გაჟღენთილი იუმორისტული მომენტების შეჯამება. თავისი გამოსვლის დასაწყისში ტრამპმა თქვა: „მინდა მივულოცო ჩარლზს დღეს კონგრესში ფანტასტიკური გამოსვლისთვის… მან დემოკრატები აიძულა კენჭისყრაზე წამოსულიყვნენ, მე კი ამას ვერასდროს შევძლებდი“.
მეფემ თავისი გამოსვლა ტრამპის მიერ თეთრი სახლის დაგეგმილი რეკონსტრუქციის შესახებ ხუმრობით დაიწყო.
თავის გამოსვლაში მეფემ განაცხადა: „ბატონო პრეზიდენტო, ვერ ვამჩნევ აღმოსავლეთ ფრთაში „ცვლილებებს“, რაც გასულ წელს უინძორის ციხესიმაგრეში თქვენი ვიზიტის შემდეგ მოხდა“.
„ვწუხვარ, ამის თქმა რომ მიწევს, რომ ჩვენ, ბრიტანელებს, რა თქმა უნდა, 1814 წელს თეთრი სახლის უძრავი ქონების რეკონსტრუქციის საკუთარი მცდელობა გვქონდა“, – განაგრძო მეფემ. მან ბრიტანული ძალების მიერ თეთრი სახლისთვის ცეცხლის წაკიდება იგულისხმა.
„მართლაც, თქვენ ცოტა ხნის წინ აღნიშნეთ, ბატონო პრეზიდენტო, რომ შეერთებული შტატების გარეშე, ევროპული ქვეყნები გერმანულად ილაპარაკებდნენ“, – თქვა მეფემ. „გავბედავ და გეტყვით, რომ ჩვენ რომ არა, თქვენ ფრანგულად ილაპარაკებდით…!“
მეფემ თავისი გამოსვლა შექსპირის სტრიქონის ციტირებით დაასრულა და ტრამპს „ბრწყინვალე ვახშმისთვის“ მადლობა გადაუხადა, ხუმრობით კი მას „ბოსტონის ჩაის წვეულებასთან შედარებით მნიშვნელოვანი გაუმჯობესება“ უწოდა, რაც კოლონიური აშშ-ის აჯანყებულების მიერ ნავსადგურში ბრიტანული ჩაის გალონების ქალაქის ნავსადგურში გადაყრაზე მიანიშნებდა.
მეფის საჩუქარი ტრამპს
მეფე ჩარლზმა პრეზიდენტ ტრამპს საჩუქრად გადასცა ზარი HMS Trump-ი, სამეფო საზღვაო ძალების წყალქვეშა გემის ზარი, იმ გემისა, რომელიც პირველად 1944 წელს იქნა გაშვებული და მეორე მსოფლიო ომის დროს წყნარი ოკეანის ბრძოლაში მონაწილეობდა.
მეფემ სიტყვით გამოსვლისას განაცხადა, რომ ეს ჟესტი ორ ქვეყანას შორის საერთო ისტორიისა და „ბრწყინვალე მომავლის“ ნიშანია და პრეზიდენტს უთხრა: „თუ ოდესმე დაგჭირდეთ ჩვენთან დაკავშირება, უბრალოდ დარეკეთ“.
გემის სახელი პრეზიდენტს არ უკავშირდება, თუმცა ბუკინგემის სასახლემ მეფის გამოსვლამდე გავრცელებულ განცხადებაში აღნიშნა, რომ ზარი „მეგობრობის სიმბოლოა, განახლების აღსანიშნავად“.
განცხადებაში ასევე ნათქვამია, რომ საჩუქარი ეხმიანება გარდაცვლილი დედოფალ ელისაბედის მიერ 1976 წელს აშშ-ში ვიზიტის დროს, აშშ-ის დამოუკიდებლობის გამოცხადების ორასწლიანი იუბილესადმი მიძღვნილ თავისუფლების ზარის ჩუქებას.
რა იყო მენიუში ოფიციალურ ვახშამზე?
ახლა, როდესაც გამოსვლები დასრულდა, სტუმრები სახელმწიფო ვახშამზე საჭმელს მიირთმევენ, რომლის მომზადებას პირველი ლედი ხელმძღვანელობდა.
აი, როგორია მენიუ:
პირველი კურსი
ბაღის ბოსტნეულის წვნიანი
პალმის გულების სალათი
მეორე კურსი
რიკოტათი (იტალიური შრატის ყველი, რომელიც მზადდება ცხვრის, ძროხის, თხის ან იტალიური კამეჩის რძის შრატისგან) და მორელით სავსე მწვანილის რავიოლი (პასტის თხელი ცომი, რომელსაც ხშირად სხვადასხვა ინგრედიენტებით ავსებენ), პარმეზანის (იტალიური მოხდილი ყველი, რომელსაც უპირატესად მაკარონის საკაზმად იყენებენ) ემულსიით შეზავებული
მესამე კურსი
დოვერის სოლე მენიერი (ტაფაზე შემწვარი ფრანგული თევზის კერძი)
კარტოფილის პავე (დახვეწილი ფრანგული კერძი, რომელიც მზადდება თხლად დაჭრილი კარტოფილის ფენებით, ნაღებითა და კარაქით, შემდეგ კი იჭყლიტება, იჭრება და იწვება მანამ, სანამ ოქროსფერი არ გახდება)
მწვანე ხახვი
თოვლის ბარდა
დესერტი
ფქვილის გარეშე დამზადებული შოკოლადის ნამცხვარი (ფუტკრის სკის ფორმის)
თეთრი სახლის თაფლი და ნაყინი
ასევე ღვინოების ფართო არჩევანი.
მეფემ თავის გამოსვლაში უინსტონ ჩერჩილის შესახებ ისტორია გაიხსენა
აშშ-სა და გაერთიანებულ სამეფოს შორის ისტორიულ კავშირებს მეფის გამოსვლაში მთავარი ადგილი ჰქონდა დათმობილი და მან ეს ილუსტრირებული გახადა ყოფილი პრემიერ-მინისტრის, უინსტონ ჩერჩილის შესახებ იუმორისტული ისტორიით, რომელიც, მისი თქმით, ნახევრად ამერიკელი იყო და ტრანსატლანტიკური მემკვიდრეობის სიმბოლოს წარმოადგენს.
„მართლაც, ისეთი სიახლოვე იყო, რომ სერ უინსტონი, თეთრ სახლში დარჩენისას, იმ ოთახებში, რომლებიც ზემოთ გვაჩვენეთ, აბაზანიდან შიშველი გამოვიდა და აღმოაჩინა, რომ კარი გაღებული იყო და პრეზიდენტი რუზველტი სასაუბროდ შემოდიოდა“, – თქვა მეფემ.
მან განაგრძო: „პრეზიდენტმა მახვილგონივრული ხერხით, შექმნილ უხერხულობას გევრდი აურა და განაცხადა, რომ „პრემიერ-მინისტრს არაფერი აქვს დასამალი შეერთებული შტატების პრეზიდენტისგან“.
ბანკეტამდე, მეფე ჩარლზი კონგრესის წინაშე სიტყვით გამოვიდა, რითაც მეორე ბრიტანელი მონარქი გახდა, რომელმაც ეს გააკეთა – თავისი გარდაცვლილი დედის, დედოფალ ელისაბედ II-ის შემდეგ, რომელმაც კონგრესს 1991 წელს, 35 წლის წინათ მიმართა.
მეფემ ეს მომენტი გამოიყენა იმის გასაფრთხილებლად, რომ ორი ერი ერთად უნდა იდგეს „უფრო არასტაბილურ და უფრო სახიფათო“ ეპოქაში.
მეფემ მე-20 საუკუნის ისტორიის რთული მომენტებიც ახსენა
მეფემ მსოფლიოში „უფრო უახლეს ისტორიაში“ არსებულ რთულ მომენტებზეც ისაუბრა.
მან გაიხსენა თავისი გარდაცვლილი დედის, დედოფალ ელისაბედ II-ის 1957 წელს აშშ-ში ვიზიტი.
„მისი არც თუ ისე უმნიშვნელო ამოცანა იყო ჩვენს ურთიერთობაში „განსაკუთრებულის“ დაბრუნება ახლო აღმოსავლეთში კრიზისის შემდეგ“, – თქვა მან და განაგრძო: „თითქმის 70 წლის შემდეგ, ძნელი წარმოსადგენია, რომ მსგავსი რამ დღეს მოხდეს. თუმცა, ძნელი არ არის იმის დანახვა, თუ რამდენად მნიშვნელოვანი რჩება ეს ურთიერთობა, როგორც ხილულ, ისე უხილავ საკითხებში“.